Wochenblatt – Gazeta Niemców w Rzeczypospolitej Polskiej

Wochenblatt – Gazeta Niemców w Rzeczypospolitej Polskiej

Wednesday, January 26, 2022

Die Arbeiten beginnen / Prace ruszają

(V.l.) Rafał Bartek und Bernard Gaida vom Verband deutscher Gesellschaften sowie Oppelns Marschall Andrzej Buła und sein Stellvertreter Zbigniew Kubalańca unterzeichnen die gemeinsame Erklärung. Foto: Roman Kolek/facebook.com

10 Jahre nach der ersten Sitzung des deutsch-polnischen „Runden Tisches“ und der dort formulierten Idee, eine Einrichtung zu schaffen, in der die Geschichte der deutschen Minderheit präsentiert wird, die in der Gemeinsamen Erklärung des Runden Tisches aus dem Jahr 2011 festgeschrieben wurde, beginnen nun die Arbeiten an der Errichtung des Dokumentations- und Ausstellungszentrum der Deutschen in Polen.

 

 

Heute (23.06.) wurde eine Absichtserklärung zwischen der Selbstverwaltung der Woiwodschaft Oppeln, vertreten durch Marschall Andrzej Buła und Zbigniew Kubalańca, stellvertretender Marschall sowie dem Verband der deutschen sozial-kulturellen Gesellschaften in Polen (VdG), vertreten durch Bernard Gaida, Vorstandsvorsitzender des Verbands und Rafał Bartek, Vizevorsitzender des Verbandes, unterzeichnet. Nachdem im Bundeshaushalt die Mittel für die Errichtung des Zentrums gesichert wurden, ist die Absichtserklärung nun ein weiterer Schritt zur Gründung des Dokumentations- und Ausstellungszentrums.

“Es ist eine Deklaration, in der beide Seiten sich verpflichten das Dokumentations- und Ausstellungszentrum zuammen zu schaffen und zu leiten und das in einer engen Zusammenarbeit. Hier muss man sagen, dass der politische Wille schon im Koalitionsvertrag im Sejmik deklariert wurde, jetzt aber ist es eine andere Ebene, weil sich jetzt die Institutionen dazu mit der Unterschrift konkret verpflichten”, sagt VdG-Vorsitzender Bernard Gaida. Der Oppelner Marschall Andrzej Buła sagt zur Bedeutung der neuen Einrichtung:

 

“Wir haben die Pflicht das Andenken an Menschen, die hier gelebt haben zu bewahren. Wir haben diese Pflicht gegenüber ihres Lebenswerkes, das sie hinterlassen haben. Wir sind ja nicht in eine Leere gekommen, die gefüllt werden muss, sondern alle, die vor uns hier waren, egal woher sie kamen, haben daran gearbeitet, dass wir heute da sind, wo wir sind. Und daran sollten wir universell denken und keine politischen Hintergedanken haben.”

 

In dem Dokument ist u.a. zu lesen: „In Anerkennung des Potenzials und des Mehrwerts der Förderung, Bewahrung und Entwicklung der Multikulturalität und der Unterstützung von Aktivitäten zugunsten der Minderheiten erklären die Unterzeichner dieser Vereinbarung, dass sie sich zur Zusammenarbeit bei der Errichtung und dem Betrieb des Dokumentations- und Ausstellungszentrums der Deutschen in Polen in Oppeln verpflichten.“ Dafür wird ein Gebäude in der ul. Szpitalna 11 in Oppeln umgebaut, das aus Mitteln des VdG gekauft wurde. Diese Renovierung wird finanziert vom Bundesministerium des Inneren, für Bau und Heimat. Das spätere Zentrum soll, so die Vereinbarung, der Oppelner Woiwodschaftsbibliothek angeschlossen werden,deren Direktor Tadeusy Chrobak sich schon auf die neuen Herausforderungen freut: “Die Bibliothek nimmt unterschiedliche Herausforderungen im Bereich der Dokumentation an. Bei uns gibt es auch eine spezielle Abteilung „Dokumentation des gesellschaftlichen Lebens“, in der wir alles, was historisch und aktuell mit dem Oppelner Schlesien und dem geografischen Schlesien verbunden ist, sammeln. Das Zentrum wird also eine Fortführung dieser Vorhaben sein, die die Woiwodschaftsbibliothek seit Jahren unternehmen und ich freue mich darauf unsere Tätigkeit ausweiten zu können.”

 

Im geplanaten Programmbeirat sollen sowohl Vertreter der Oppelner Selbstverwaltung als auch der Minderheit die gleiche Anzahl an Sitzen haben. Die laufenden Betriebskosten des Zentrums übernimmt die Woiwodschaft Oppeln.

 

Im Zentrum der neuen Einrichtung steht eine Dauerausstellung, an deren Konzeption bereits gearbeitet wird. Sie soll die Geschichte und heutige Lage der Deutschen auf den heutigen polnischen Gebieten darstellen. Außerdem werden in Zukunft im Zentrum Sonderausstellungen gezeigt sowie Vorträge und Workshops für Kinder und Jugendliche organisiert, die den Besuchern die Geschichte der Deutschen in Polen näherbringen sollen.


 

Die Renovierungsarbeiten am Standort des neuen Zentrums laufen bereits an. Foto: Weronika Wiese

 

Po 10 latach od pojawienia się podczas obrad polsko-niemieckiego okrągłego stołu idei o utworzeniu miejsca, w którym zostanie zaprezentowana historia niemieckiej społeczności, i zapisaniu jej we wspólnym oświadczeniu okrągłego stołu z 2011 r., rozpoczynają się prace nad utworzeniem Centrum Dokumentacyjno-Wystawienniczego Niemców w Polsce.

 

Dziś podpisany został list intencyjny pomiędzy województwem opolskim, reprezentowanym przez Andrzeja Bułę, marszałka województwa opolskiego, i Zbigniewa Kubalańcę, wicemarszałka województwa opolskiego, oraz Związkiem Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce, reprezentowanym przez Bernarda Gaidę, przewodniczącego zarządu związku i Rafała Bartka, wiceprzewodniczącego zarządu związku. Po zapewnieniu środków w budżecie Niemiec na potrzebne prace budowlane list intencyjny jest kolejnym krokiem na drodze do powstania Centrum. – To deklaracja, w której obie strony decydują się na wspólne powołanie i prowadzenie Centrum Dokumentacyjno-Wystawienniczego. Tutaj należy podkreślić, że polityczna wola została już wyrażona w umowie koalicyjnej w Sejmiku, ale teraz na innej płaszczyźnie obie instytucje zdecydowały się na podjęcie konkretnych wspólnych kroków – mówi przewodniczący VdG Bernard Gaida. Marszałek Województwa Opolskiego Andrzej Buła o znaczeniu nowej instytucji powiedział:

 

– My mamy obowiązek pielęgnować historię ludzi, którzy tutaj kiedyś mieszkali. Mamy obowiązek oddać im część pamięci, ze względu na dorobek życiowy, który tutaj zostawili. Bo my, pełniąc teraz tutaj różne funkcje, nie znaleźliśmy się w przestrzeni pustej, niezagospodarowanej, niezainwestowanej. Nasze pokolenia, nieważne skąd pochodziły, pracowały na ten moment, w którym teraz jesteśmy.  I to powinno być przez nas traktowane w sposób uniwersalny, bez podtekstów politycznych.

 

W liście czytamy m.in.: „Dostrzegając potencjał i korzyści płynące z promowania, zachowania i rozwoju wielokulturowości oraz wspierania działań promniejszościowych, Sygnatariusze niniejszego Listu oświadczają, że podejmują się współpracy na rzecz utworzenia i prowadzenia w Opolu Centrum Dokumentacyjno-Wystawienniczego Niemców w Polsce”. Na ten cel zaadaptowany zostanie budynek przy ulicy Szpitalnej 11 w Opolu, zakupiony ze środków Związku Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce, którego remont oraz przebudowę finansuje niemieckie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, Budownictwa i Ojczyzny. Funkcjonowanie tej instytucji oparte będzie, jak wynika z listu intencyjnego, na Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej. Jej dyrektor Tadeusz Chrobak cieszy się na nowe wyzwania: – Biblioteka podejmuje różnego rodzaju wyzwania w zakresie dokumentowania wydarzeń. U nas jest specjalny dział „Dokumenty życia społecznego”, który gromadzi wszystko, co związanie jest historycznie i współcześnie ze Śląskiem Opolskim, ale nie tylko, bo przyjmujemy też dokumenty, które odnoszą się do Śląska w rozumieniu geograficznym. To będzie kontynuacja przedsięwzięć, które Biblioteka Wojewódzka realizuje od lat i cieszę się, że będziemy mogli rozszerzyć naszą działalność.

 

W planowanej radzie programowej  Centrum będą zasiadać reprezentanci zarówno samorządu województwa, jak i mniejszości niemieckiej. Koszty bieżące Centrum pokrywane będą przez województwo opolskie.

 

W centrum uwagi nowej instytucji będzie wystawa stała, nad której koncepcją trwają już prace. Będzie ona przedstawiała historię oraz współczesność Niemców na ziemiach znajdujących się obecnie w Polsce. Ponadto w Centrum mają być pokazywane wystawy czasowe oraz organizowane prelekcje, wykłady i zajęcia dla dzieci i młodzieży na temat historii Niemców w Polsce.

 

Rudolf Urban

Show More