Wochenblatt – Gazeta Niemców w Rzeczypospolitej Polskiej

Wochenblatt – Gazeta Niemców w Rzeczypospolitej Polskiej

Die Gedanken sind frei

„Elisabeth pflegt Kranke“ im Elisabethfenster (vor 1250) in der Elisabethkirche in Marburg (Foto: © Heinrich Stürzl, Wikimedia, CC BY-SA 4.0)

Die Gedanken sind frei

Quo vadis Europo?

W lutym w mojej parafii gościły siostry elżbietanki z ich domu prowincjonalnego w Katowicach. Jeszcze trzy lata temu, nieprzerwanie od końca XIX w., miały także swój klasztor w Dobrodzieniu, z którego przez dziesiątki lat obsługiwały szpital, a potem parafię. Gdy doszła mnie wtedy ich decyzja o likwidacji tego klasztoru, co oznaczało kolejny krok na drodze utraty dziedzictwa kulturowego miasteczka, byłem krytyczny. W niedzielę siostry racjonalnie wytłumaczyły konieczność tej decyzji.

Read More …

Erfurt Foto: Thuringius/wikimedia.org

Die Gedanken sind frei

Lubię Erfurt

W NRD wymogiem tranzytu ze Śląska do RFN był zakaz opuszczania autostrady A4 i zjeżdżania do leżących wzdłuż niej miejscowości. Ślązacy znali miasta leżące w NRD, tylko jeśli one były celem podróży, np. odwiedzin krewnych. U niektórych pozostał ten nawyk i takie miasta jak Erfurt są nam mniej znane niż Köln czy München. A tymczasem są one skarbnicą obcowania z bogactwem niemieckiej historii i sztuki. Tam, jak w całych Niemczech, odnajdujemy naturalne związki ze Śląskiem, których pomimo granic nie da się wymazać.

Read More …

Lamsdorf 2024 Foto: Lucas Nette

Die Gedanken sind frei

Oczekiwanie

Ostatnio pisałem o tym, że na naszych oczach znacząco przemija znana nam postać świata. Terrorystyczne organizacje i dyktatorskie rządy nie mają żadnych zahamowań. W wielu krajach coraz silniejsze napięcia ujawniają się pomiędzy zwolennikami demokracji a tymi, którzy z różnych przyczyn godzą się na jej ograniczenia. Wybory dopiero ujawnią, które tendencje tam wygrają. Niestety także obrońcy demokratycznych tendencji, wkraczając na obszary światopoglądowe w różny sposób (nie zawsze demokratyczny) i w imię nie zawsze dobrze pojętej wolności, swój pogląd pragną narzucić. To potrafi zrazić ich wyborców, co samo w sobie jest niebezpieczne.

Read More …

Die Gedanken sind frei

Przemija postać świata

W pierwszej kolumnie tego roku myśl o przyszłości prowadzi mnie do powieści Hanny Malewskiej „Przemija postać świata”. O swojej książce Hanna Malewska tak pisała w liście do siostry Teresy Landy: „melduję, że jest z VI wieku: dzieje Ostrogotów w Italii, narodziny benedyktynów, Kasjodor ratujący szczątki kultury, ambicje niewczesne Justyniana, ruina dzieł czysto ludzkich – dwie szachownice, ludzka i Boża, i bardzo różne na nich sukcesy i porażki”.

Read More …

Bernard Gaida im Elsass

Die Gedanken sind frei

Oczekiwanie

Kończy się adwent, ale czy kończy się oczekiwanie? Za chwilę radość Bożego Narodzenia, ale czy potrafimy się cieszyć? Żyjemy w świecie, w którym trudno o prawdziwą radość, gdyż jej namiastka zalewa nas już dawno, adwent jest wymieszany z Bożym Narodzeniem, melancholia pieśni adwentowych już dawno ustąpiła miejsca skomercjalizowanym kolędom.

 

Read More …

Hauptsitz des Instituts für Nationales Gedenken in Warschau (Foto: Adrian Grycuk/wikimedia.org)

Die Gedanken sind frei

Wypędzenie humanitarne?

Wiem, że kiedy będziecie Państwo czytać tę kolumnę, Polska będzie najprawdopodobniej miała nowy rząd, który, jak wielu z nas sądzi, naprawi wiele zła, naruszeń prawa i zwykłej nieuczciwości i prywaty poprzednich lat. Niemcy na Śląsku, Pomorzu i w dawnych Prusach Wschodnich czekają na cofnięcie dyskryminacji ich dzieci w szkołach.

Read More …

Die Gedanken sind frei

Europa regionów na Górnym Śląsku

Na stronie FUEN można przeczytać: „«Europa regionów» była ideą Komisji Europejskiej za jej byłego przewodniczącego Jacques’a Delorsa: celem była promocja regionów w państwach członkowskich UE i wspieranie ich w ich regionalnej niezależności. (…) W wielu państwach UE od lat 70. XX w. regiony otrzymały więcej kompetencji. (…) W tym kontekście Federalistyczna Unia Europejskich Narodowości (FUEN) powołała «Forum Regionów Mniejszościowych». Forum oferuje przestrzeń wymiany i analizy status quo w odniesieniu do praw mniejszości oraz uczenia się na tzw. best-practice”.

Read More …

Die Gedanken sind frei

Potencjał, ale jaki?

Gdyby spróbować zdefiniować jakąś podstawową cechę Europy, a zwłaszcza Unii Europejskiej, to zapewne wielojęzyczność mogłaby nią być. Wielość języków na starym kontynencie, normalna dla nas, bywa w Ameryce przyczyną zabawnych sytuacji. Pewna poznanianka, która w USA zdobywała uprawnienia pilota, otoczona wyłącznie anglojęzycznymi kolegami została powitana pewnego dnia przez szefostwo kursu słowami: „Przyjęliśmy na kurs Czeszkę, będziecie mogły sobie swobodnie pogadać, odpoczniesz od angielskiego!” Jakież było ich zdziwienie, gdy Polka z Czeszką zaczęły rozmawiać po angielsku, a nie jakimś wspólnym językiem. Wszak Poznań od Pragi dzieli tylko nieco ponad 400 km.

Read More …